Filip Zieliński, zapraszam na program Ale to już było. Dziś porozmawiamy znów o świecie internetu. Jednak nie będzie to kolejna opowieść o modemach analogowych czy kafejkach internetowych lat 90. O tym można posłuchać w Strefie FM w zakładce podcasty.

Dziś przeniesiemy się też w czasie, ale do połowy 2018 roku. W radiu królował utwór Małomiasteczkowy Dawida Podsiadło. Na wielkich ekranach mogliśmy zobaczyć ówcześnie najnowsze dzieło Wojciecha Smarzowskiego, Kler. Złote, a skromne. A tak ogólnie to Polacy patrzyli już oczyma wyobraźni na złoty puchar Mistrzostw Świata w piłce nożnej. Przed zawodami taka gwiazda jak chociażby Robert Lewandowski u szczytu swojej kariery miała go nam zagwarantować bez wysiłku. No to akurat się nie wydarzyło.

Ale to ten normalny świat, a drugi toczył się w internecie. 2018 rok to, można śmiało powiedzieć, szczyt popularności patostreamingu. Wtedy to najczęściej młodzi ludzie zasiadali przed swoimi komputerami, odpalali kamerę i streama, czyli nie nagrywaną audycję na żywo. Na początku streamerzy grali w gry, wygłupiali się czy odpowiadali na pytania widzów. Do audycji podpięta była jednak możliwość wpłaty na konkretny cel oraz można było zapłacić za to, żeby nasza wiadomość została przeczytana na live.

Można by pomyśleć, kto by chciał oglądać obcych ludzi wygłupiających się do kamery. Ano dużo, bo te internetowe audycje przyciągały nawet setki tysięcy widzów i setki tysięcy złotych było wpłacane na konta content creatorów. Jednak zwykłe granie nie wystarczało, aby przyciągnąć i zarobić jak najwięcej. Internetowe gwiazdy posuwały się do coraz to bardziej zdemoralizowanych zachowań: alkohol, awantury, bójki, nagrywanie osób w kryzysie bezdomności. To przyciągało do tak zwanych dymów. Im gorzej, tym dla patostreamerów lepiej.

W 2018 roku całą Polskę obiegła informacja, że niejaki Góral, pisany przez 'u' zwykłe, nakłaniał dwunastolatkę do rozebrania się przed kamerą. Rafatus upijał się niemal do nieprzytomności przed komputerem i bił swoją partnerkę, a chyba najbardziej znany Daniel Magical zrobił ze swojego domu coś, co można określić jako melinę, której losy śledziło nawet 60 tysięcy widzów.

A gdzie wątek Piotrkowski? No to już historia, jaką w internecie określa się jako mem. Wydarzenie, które wpisało się do internetowej popkultury. W czerwcu 2018 roku ta internetowa streamerska awantura przeniosła się na ulice Trybunalskiego Grodu.

Marcin Krasucki, znany w internecie jako Rafonix, był wówczas jednym z najpopularniejszych polskich patostreamerów. Bójki, libacje i awantury przyciągały przed ekran setki tysięcy widzów. Powycinane fragmenty ze streamów miały milionowe wyświetlenia. Media szacowały, że taki content mógł przynosić nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych miesięcznie.

2 czerwca ów Rafonix mieszkał akurat w Piotrkowie Trybunalskim, niezadowolony z komentarzy, jakie wypisywał na portalu Wykop.pl piotrkowianin o pseudonimie Kuracyja. Ten miał ponoć publikować miejsca zamieszkania streamera. Rafonix ogłosił polowanie na wykopka. Streamer wraz z grupą znajomych ruszył w Piotrków Trybunalski w poszukiwaniu swojego przeciwnika, wszystko publikując w internecie.

Finał nastąpił w ogródku restauracji McDonald's przy ulicy Słowackiego, gdzie Rafonix uderzył Kuracyję w twarz. Co zrobiłeś? Kasuj to z internetu. Dobra. Chcesz takować? Myślisz, że z dzieckiem masz do czynienia? Nie. No, to się ogarnij i wypierdalaj stąd. No i okej.

Film został nagrany z transmisji live i błyskawicznie obiegł internet, dokładając kolejną cegiełkę do oburzenia Polaków na zachowanie młodych w internecie. Sprawa zakończyła się przed piotrkowskim sądem. W 2019 roku Marcin Krasucki został skazany na rok więzienia w zawieszeniu na trzy lata, 4 tysiące złotych grzywny i 2 tysiące złotych nawiązki dla pokrzywdzonego. Sąd nakazał mu także internetowe przeprosiny.

Wtedy jednak polskie prawo nie znało jeszcze pojęcia patostreamingu. Osiem lat później to się zmieniło i zapewne cegiełkę dorzucił incydent z piotrkowskiego McDonald's. W 2026 roku weszły już w życie nowe przepisy wymierzone właśnie w patostreamerskie treści publikowane w internecie.